Dank, voorzitter. Het persoonsgebonden budget is voor DNA geen luxevoorziening. Voor duizenden mensen is het de enige manier om zorg te organiseren die daadwerkelijk aansluit bij hun situatie. Het pgb geeft mensen iets wat in de zorg schaars lijkt: eigen regie. Juist daarom maken we ons zorgen over de richting die dit kabinet kiest. Uit de recente brief van de minister blijkt dat het kabinet nadrukkelijk onderzoekt hoe meer mensen gebruik kunnen maken van zorg in natura en hoe de voorwaarden voor een pgb verder kunnen worden aangescherpt. Dat baart ons zorgen, want in veel situaties blijkt een pgb niet alleen beter passend, maar kan een pgb ook goedkoper zijn dan vergelijkbare zorg in natura. Bovendien kampen we met enorme personeelstekorten in de zorg. Hoe denkt de minister voldoende zorgprofessionals te vinden als steeds meer mensen richting zorg in natura worden geduwd? Graag een reactie.
Voorzitter. Ondertussen zien we dat gemeenten en zorgverzekeraars steeds strenger worden bij het toekennen van pgb's. Gezinnen moeten steeds harder vechten voor de zorg die zij al jarenlang ontvangen. De rekening wordt vervolgens neergelegd bij de ouders, partners en mantelzorgers. Onder verwijzing naar eigen kracht en gebruikelijke zorg worden steeds meer zorgtaken bij gezinnen zelf neergelegd. Hoeveel mantelzorg denkt dit kabinet nog uit de mensen te kunnen persen? Want laten we eerlijk zijn: als professionele zorg wordt afgewezen, verdwijnt de zorgvraag niet. Die komt op het bordje van de ouders, partners en familieleden terecht. Daarom vraag de minister hoe het kan dat vergelijkbare gezinnen in verschillende gemeenten totaal verschillende uitkomsten krijgen bij een pgb-aanvraag. Vindt de minister deze postcodezorg acceptabel?
Voorzitter. Ook over de rol van zorgverzekeraars krijgen we steeds meer signalen. Kan de minister aangeven of zorgverzekeraars, zoals bijvoorbeeld Zilveren Kruis, nog steeds gebruik maken van externe beoordelaars, zoals Argonaut Advies, en vervolgens dat positieve advies van Argonaut Advies naast zich neerleggen?
Voorzitter. Dan de aangepaste Regeling dienstverlening aan huis. Deze minister presenteert deze wijzing als een verbetering voor de zorgverleners. Natuurlijk gunnen wij iedere zorgverlener goede bescherming bij ziekte en werkloosheid, maar wie kijkt er nog naar de budgethouder? Voor veel ouders van zorgintensieve kinderen en voor mensen die afhankelijk zijn van het pgb wordt het systeem opnieuw ingewikkelder. De minister erkent zelf dat het werkgeverschap binnen het pgb steeds complexer wordt en dat budgethouders hierdoor tegen steeds meer verplichtingen en verantwoordelijkheden aanlopen. De overheid noemt dit vereenvoudiging, maar veel gezinnen ervaren precies het tegenovergestelde. Zij zijn al dagen en nachten bezig met de zorg voor hun naasten of hun kind en krijgen er opnieuw een stapel regels bij. Weet de minister hoeveel ouders inmiddels hebben afgezien van een arbeidsovereenkomst binnen hun pgb vanwege deze nieuwe regels? Graag een reactie.
Voorzitter. Ook de tarieven blijven een groot probleem. Er ligt een handreiking voor toereikende tarieven, maar in de praktijk zien veel gemeenten deze vooral als vrijblijvend advies. Het gevolg is dat de budgethouder een indicatie krijgt, maar de noodzakelijke zorg voor dat bedrag niet kan inkopen. Dan heb je op papier recht op zorg, maar in werkelijkheid sta je alsnog met lege handen. Hoe gaat de minister ervoor zorgen dat de tarieven daadwerkelijk kostendekkend worden?
Voorzitter, tot slot. Bij meerzorg moet wat ons betreft veel meer worden uitgegaan van de mensen zelf en hun dagelijkse werkelijkheid. Mensen die al jarenlang intensieve zorg verlenen of ontvangen, weten als geen ander wat nodig is. Geef hun vertrouwen, minder bureaucratie en meer ruimte om passende zorg te organiseren. Mensen die zeer intensieve zorg verlenen of ontvangen, leven van herbeoordeling naar herbeoordeling. Terwijl de medische situatie vaak niet verandert, moeten zij steeds opnieuw bewijzen dat zijzelf, hun kind, partner, familielid of naaste nog steeds dezelfde ernstige beperking of blijvende zorgvraag hebben. Dat leidt tot onzekerheid, stress en wantrouwen.
Al jaren vraagt deze Kamer aandacht voor de onzekerheid en bureaucratie waarmee mensen met een langdurige of levenslange zorgvraag en hun naasten worden geconfronteerd. Toch moeten zij telkens opnieuw aantonen dat er sprake is van een ernstige beperking of een intensieve zorgbehoefte, terwijl er medisch vaak niks is veranderd. Is de minister bereid om voor kinderen met een aantoonbare levenslange en onveranderlijke zorgvraag een pgb en meerzorgbeschikking van maximaal vijf jaar mogelijk te maken, zodat deze gezinnen eindelijk rust en zekerheid krijgen? Waarom krijgen mensen die vergelijkbare zorg in natura ontvangen vaak meer zekerheid voor langere tijd, terwijl pgb-houders telkens opnieuw door dezelfde molen moeten? Welke concrete oplossing heeft de minister voor gezinnen en mensen die vandaag nog in onzekerheid zitten over hun meerzorg?
Voorzitter. DNA accepteert het niet dat mensen die volledig afhankelijk zijn van zorg vastlopen in bureaucratie, regels en bezuinigingen. "Eigen regie" moet geen mooie slogan zijn voor in een beleidsbrief. Eigen regie moet ook daadwerkelijk mogelijk zijn. Dank aan de SGP voor het aanstippen van het punt dat ik heb geschrapt in mijn stuk over de compensatie, want ik denk dat ik door mijn tijd heen ben.
Dank u wel.
Uitspraken Nicole Moinat, 23 jun