Dank, voorzitter. Mijn bijdrage begin ik graag met mijn bezoek aan Bloemhof in Rotterdam. Bloemhof is op het eerste gezicht een idyllische wijk op tien minuten fietsen van De Kuip, maar in iedere straat zie je de gevolgen van een probleem dat letterlijk onder de huizen zit: deuren die niet goed meer sluiten omdat kozijnen scheef staan, ramen met daaromheen scheuren in de muren, en huizen die langzaam verzakken. Het is de olifant onder de kamer: funderingen die niet meer bestand zijn tegen bodemdaling. Mij bleef een gesprek met een bewoner het meeste bij. Die vertelde dat het afgelopen zomer in zijn woonkamer 36 graden was en boven, in zijn slaapkamer, 40 graden. Laat dat even tot je doordringen: 40 graden in je slaapkamer. Afgelopen zomer zagen we opnieuw extreme hitte. Voor mensen in slecht geïsoleerde woningen stopt die hitte niet bij de voordeur. Deze meneer is niet de enige. Juist woningen met funderingsproblemen zijn vaak moeilijk te verduurzamen. Het treft mensen die hun woning juist het hardst nodig hebben als bescherming tegen de hitte. Ondertussen stijgt de huur ieder jaar. Dit verhaal gaat daarom niet alleen over funderingen; het gaat over hoe klimaatverandering ons dagelijks leven binnendringt en hoe de gevolgen niet voor iedereen hetzelfde zijn. Wie voldoende geld heeft, kan isoleren, zonwering plaatsen of verhuizen naar een andere woning, maar wat als je iedere maand al moet kiezen tussen boodschappen, de energierekening en zorg?
Daarom moeten we verder kijken dan naar de fundering alleen. Bloemhof staat niet op zichzelf. Terwijl dit kabinet bezig is met scoren op aantallen, nieuwe locaties en nieuwe steden zijn er bestaande steden en wijken waar de bodem wegzakt. In heel Nederland zijn er wijken waar verschillende problemen samenkomen: funderingen, droogte, wateroverlast, extreme hitte en woningen die moeilijk te verduurzamen zijn. We weten dat deze problemen samenhangen. Daarom moeten we voorkomen dat die zich steeds concentreren in dezelfde wijken en bij dezelfde mensen. Christel Don schreef hierover het boek Klimaatgetto's. Dat zou ik graag aan de minister willen overhandigen. Ik zou ook de vraag willen stellen: gaat de minister deze wijken daadwerkelijk prioriteit geven met een gebiedsgerichte aanpak en met een collectieve aanpak? Ik vind dit namelijk een collectief probleem.
Dat brengt me bij woningbouwcorporaties. Die zijn nog niet genoemd. Zij staan al aan de lat voor een enorme investeringsopgave en in verschillende regio's komt daar de funderingsopgave bovenop, maar zij moesten het vooral doen met kennisdeling. Afspraken over verantwoordelijkheid werden doorgeschoven naar een volgende ronde. Inmiddels zijn we twintig maanden verder.
Uitspraken Ani Zalinyan, 10 sep