Naar de inhoud
Uitspraken Raymond de Roon, 10 sep
Commissiedebat · donderdag 10 september 2026

Situatie Soedan

Voorzitter. Sudan is een klassiek voorbeeld van een failed state. Door hebzucht en macht gedreven terroristen, milities en machthebbers hebben er een ongekende puinhoop van gemaakt, met rampzalige gevolgen voor de burgerbevolking, want die is het grootste slachtoffer van deze ellende. De regeringsbrief gaat in op de vreselijke situatie in Sudan en wemelt, kan ik wel zeggen, van de goede bedoelingen. Er is veel aandacht voor dit conflict. Het in beleidsbrieven magische woord "aandacht" komt zelfs vier keer voor in de brief van de minister, maar aandacht en goede bedoelingen alleen brengen geen stabiliteit en vrede in Sudan, in ieder geval niet als ze van Nederland afkomstig zijn. Nederland heeft immers geen enkele invloed op het verloop van het conflict. Nederland zou dat moeten erkennen volgens ons, in plaats van tijd en moeite te steken in praatclubs die dromen over een zogenaamde duurzame oplossing voor Sudan. Voorzitter. De situatie in Sudan ís vreselijk, maar mijn fractie stelt zich op het standpunt dat de oorlog in Sudan niet onze oorlog is en dat Noordoost-Afrika ook niet onze achtertuin is. Zoals ik al zei, gaat een oplossing ook niet komen uit Den Haag en ook niet uit deze commissiezaal. Die moet komen van de landen uit de regio en van andere landen die betrokken zijn bij dit conflict. Daarbij kunnen we met name denken aan de rijke Golfstaten, zoals Saudi-Arabië en de Emiraten, maar ook aan Egypte, Rusland, China, Turkije en Iran, die naar verluidt ook een rol spelen in dit conflict. Deze landen zijn elk op hun eigen manier betrokken bij het conflict, kennen de regio en zijn wat ons betreft verantwoordelijk, ook wat betreft de humanitaire situatie. Om hulp te bekostigen moet men naar de Golfregio kijken, waar het geld tegen de plinten op klotst, zeker met de huidige hoge olieprijzen. De PVV blijft mede daarom tegen elke vorm van ontwikkelings- en noodhulp voor Sudan betaald door deze regering en dus door de Nederlandse belastingbetaler. Toch trekt Nederland de portemonnee en meldt de minister in zijn brief zelfs trots dat Nederland een topvijfdonor is. Ook worden allerlei andere bijdragen gedaan aan organisaties zoals het World Food Programme en UNICEF. Dat dit ongeoormerkt plaatsvindt, vindt mijn fractie onbegrijpelijk. Hoe houdt Nederland dan controle op de uitgaven? Waar komen het Nederlandse geld en de hulpmiddelen terecht en, vooral, bij wie? In de brief staat namelijk ook — dat verbaast ons niets — dat nota bene de strijdende partijen ook controle uitoefenen op humanitaire organisaties. Daarom concreet de volgende vraag: hoe voorkomt Nederland dat ons geld belandt bij strijders van het Sudanese leger of de RSF? Helpen we met de voedselhulp niet onbedoeld allerlei oorlogsmisdadigers aan een volle maag? Graag een reactie. Voorzitter. In plaats van hulpgeld in een bodemloze put te storten moet de regering zich wat ons betreft focussen op migratie. Dit is een van de belangrijkste thema's van onze tijd. De aantallen Sudanezen die nu naar Europa komen zijn nog niet torenhoog, maar de percentuele stijging is zorgwekkend. In 2025 kwamen er meer dan drie keer zoveel Sudanezen naar Europa als in 2024. Hoe verklaart de minister deze toename? Wat is de route die deze migranten afleggen en in hoeverre worden zij geholpen door hulporganisaties? Daar wil ik graag een antwoord op hebben, want Nederland moet daar alert op blijven. Wat mijn fractie betreft gaat de regering in allerlei internationale overleggen en in publiekscommunicatie over Sudan uitdragen dat Nederland potdicht blijft voor migranten uit dat land en dat opvang in de regio de enige oplossing is en blijft. De ontheemde Sudanezen mogen absoluut niet op drift raken door valse verwachtingen en desinformatie. Ceuta heeft ons geleerd wat er dan in korte tijd mis kan gaan. Dank u, voorzitter.

In hetzelfde debat

16 andere bijdragen
Elles van Ark CDADank u wel, voorzitter. We spreken vandaag over een van de grootste humanitaire rampen ter wereld, maar wel een ramp die veel te weinig aandacht krijgt. In Sudan zijn honderdduizenden mensen omgekomen, zijn miljoenen men… Elles van Ark CDAIk kan daar in het algemeen wat over zeggen. We vinden het natuurlijk heel belangrijk en ik heb in mijn inbreng gepleit voor diplomatieke druk op landen die op dit moment bijdragen aan het conflict, waaronder de Emiraten… Mpanzu Bamenga D66Dank u wel, voorzitter. Afgelopen zomer bezocht ik samen met een aantal collega's Tsjaad en de grens met Sudan. Ik wil allereerst de Nederlandse vertegenwoordiging bedanken en ook de griffie voor het organiseren van het … Mpanzu Bamenga D66Een wapenembargo voor heel Sudan heeft in de VN-Veiligheidsraad nog onvoldoende steun. Kan de minister uiteenzetten welke belangen voor deze landen zwaarder wegen dan het bereiken van vrede in Sudan? En tot slot, voorzit… Mpanzu Bamenga D66Volgens mij heb ik voor de zomer een motie ingediend waarin ik heel helder uiteen heb gezet wat dit kabinet volgens mij hoort te doen, namelijk iedereen aanspreken, of dat nou burgers, personen, bedrijven of entiteiten z… Mpanzu Bamenga D66Ik heb net al gezegd — dat heb ik ook beoogd met de motie die ik eerder heb ingediend — dat we dit allemaal moeten aanpakken. Als er effectieve manieren zijn om geldstromen, goud, export en allerlei lijntjes die de oorlo… Mpanzu Bamenga D66Wat ons betreft — ik heb het al eerder gezegd — moeten het maatregelen zijn die daadwerkelijk effect hebben. Ik denk dat het ook belangrijk is om zo veel mogelijk landen, dus gecoördineerd, daarin mee te nemen. Ik denk d… Nicole Maes VVDDank u, voorzitter. In januari 2019 was ik voor een paar dagen in Khartoem. Dat was een hoopvolle periode, omdat Al-Bashir bijna weg was en iedereen aanvoelde dat het einde van zijn bewind in zicht was. De generaals die … Nicole Maes VVDDank voor deze vraag. Het is duidelijk dat er naast de landen die ik noemde, inderdaad nog andere landen betrokken zijn bij dit conflict. Ik heb het rapport van de fact-finding mission ook gelezen. Ik ben vooral heel ben… Nicole Maes VVDWat de VVD betreft is het inderdaad belangrijk wat de minister gaat doen — dat vroeg ik ook al aan hem — op het gebied van diplomatieke druk. Ik vind dat ook heel belangrijk. Uiteraard moet hij dat ook richting de VAE do… Nicole Maes VVDDank voor deze vraag. Nederland heeft natuurlijk een vrij scherpe systematiek om te beoordelen of wapens, wanneer die geëxporteerd worden, terechtkomen in landen die mensenrechten zouden kunnen schenden. Daar zit volgens… Nicole Maes VVDIk denk dat het goed is om te kijken naar wat er mogelijk is. Ik sluit diplomatieke druk sowieso niet uit; dat moedig ik aan. Economische druk is een element van diplomatieke druk, dus ik vind het aan de minister om te b… Nicole Maes VVDWat de VVD natuurlijk het liefst wil, is dat dit conflict gewoon zo snel mogelijk beëindigd wordt. Ik denk ook niet dat wij hier met z'n allen heel verschillend denken over de situatie in het land Sudan. Die is gewoon ve… Nicole Maes VVDDat mag de heer Van Baarle uiteraard vinden, want iedereen hier is vrij te om vinden wat die vindt. Wat de VVD betreft is het vooral belangrijk dat je in brede zin kijkt naar wat je kan doen om dit conflict op te lossen,… Nicole Maes VVDVolgens mij ben ik heel concreet geweest in mijn antwoord. Het blijft natuurlijk zo dat diplomatie best wel iets vaags is. De minister heeft in zijn brief aangegeven dat hij zelf een grotere rol wil nemen en een grotere … Nicole Maes VVDIk heb hier niet zo heel veel meer aan toe te voegen. Kijk, diplomatie is toch echt iets wat achter de schermen plaatsvindt en waar ik deze minister en zijn collega Berendsen zeer goed toe in staat acht. Weet u, u probee…