Arbeidsmarktbeleid en arbeidsmarktdiscriminatie (CD d.d. 24/06)

Voorzitter, dank u wel. Ik had een aantal vragen die zo tussendoor kwamen, onder andere een vraag van de heer Flach, die vroeg of ik een terugkoppeling wil geven van de gesprekken met de NHG. Dat zal ik doen zodra we dat gesprek gevoerd hebben. Dat had ik toegezegd en dat ga ik doen. De heer Neijenhuis vroeg of ik in de nieuwe verlofwet nieuwe varianten, om ze zo maar even te noemen, kan meenemen, zoals rouwverlof, transitieverlof en geboorteverlof. Er werd ook gevraagd naar verlof voor mantelzorg. Het antwoord is: ja, dat zal ik graag doen. Ik was het van harte eens met mevrouw Van Ark, die zei: bij LLO, een Leven Lang Ontwikkelen, gaat het niet alleen om geld, maar vooral om versnippering et cetera. Daar ben ik het zeer mee eens. Ik hoop dat wij, als we in gesprek komen met de sociale partners, dit onderwerp heel serieus kunnen oppakken. Natuurlijk gaat het om geld, want het kan helpen als je als overheid een budget daarvoor hebt, maar het is heel belangrijk dat we alle verschillende initiatieven samenpakken. Ik was het ook zeer eens met mevrouw Van Ark dat het er vooral om gaat groepen waarvoor dit niet vanzelf gaat, mee te nemen. Daar zijn we het over eens. Over doorwerken na je AOW ben ik het ook eens met mevrouw Van Ark; dat weet ze. Dat gaat ook best goed; de ontwikkeling daarin is best positief. Ik zal dat graag meenemen in de gesprekken met de sociale partners, die, naar ik hoop, snel gaan starten. Tegen de heer Ceulemans zou ik, naar aanleiding van zijn verzuchting over positieve discriminatie, toch willen zeggen: we hebben het in het debat al een keer gedaan; we kunnen het gesprek nog een keer voeren en dan zijn we het aan het einde van dat gesprek nog steeds niet met elkaar eens. Misschien mag ik het daar omwille van de tijd bij laten. Ik ben het gewoon niet met hem eens, en het kabinet is dat geloof ik met mij eens, dus dat scheelt weer. Dan de moties. De motie-Ergin op stuk nr. 1326, over een actieplan arbeidsmarktdiscriminatie en algoritmes, krijgt oordeel Kamer. Dat neem ik mee in de lopende aanpak arbeidsdiscriminatie via het Offensief Gelijke kansen. De motie-Ergin op stuk nr. 1327, over handhaving of controlerende instrumenten in de VIA, voor een inclusieve arbeidsmarkt, wil ik ontraden. Dat past niet goed bij dat programma; dat hoort daar gewoon niet thuis. Over de motie-Mulder op stuk nr. 1329 zat ik te twijfelen, maar die moet ik toch overbodig verklaren. De regering is dit namelijk aan het doen. Misschien mag ik wijzen op wat mijn collega aan het doen is met de kinderopvang. Dit najaar komt er ook een brief over meer uren werken. De heer Mulder weet dat het onderwerp mij ook na aan het hart gelegen is, dus ik zou deze motie overbodig willen noemen. Dan de motie-Schenk op stuk nr. 1331. Dat heeft hij in het debat ook al aan de orde gesteld. Hij zal het niet raar vinden dat ik zijn motie ontraad, want ik heb daar in het debat al van gezegd dat het kabinet het daar niet mee eens is. De motie-Patijn op stuk nr. 1332, over stagediscriminatie, kan ik oordeel Kamer geven. De motie op stuk nr. 1333 vond ik eigenlijk de interessantste motie. Dat is namelijk een onderwerp waar ik zelf het meest mee in mijn hoofd rondloop, als ik niet bezig ben met de waan van de dag: wat gaat AI betekenen voor de arbeidsmarkt? Er is een SER-advies geweest. Daar is het kabinet nog steeds een kabinetsreactie op schuldig. Dat ligt er al een hele tijd en dat heb ik nog verder opgehouden, omdat mevrouw Aerdts, de staatssecretaris Digitalisering, bezig is met een stuuk over AI in het algemeen. Daar wilde ik dit punt in meenemen. Ik vind zelf dat dit, als wij in gesprek komen met werkgevers en werknemers, een van de grote onderwerpen moet zijn: hoe gaan wij hiermee om? Er werd tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen volgens mij zeer terecht door iemand opgemerkt dat AI ook de belastinggrondslag kan ondergraven. Er werden toen ook hele slechte ideeën genoemd, zoals een belasting op robotisering en AI. Dat is in de achttiende eeuw geprobeerd toen de industrialisering op gang kwam. Dat is grandioos mislukt. Voor degenen die hier graag over willen lezen, zeg ik dat er toen een spinnewiel kwam met een andere methode om garen te spinnen. Dat was de spinning jenny uit Engeland. Er is geprobeerd om dat tegen te houden. Daardoor hebben een aantal landen, waaronder Nederland, heel langdurige achterstanden met industrialisatie opgelopen. Dat moet je nooit doen. Ik ben het er zeer mee eens dat je moet kijken hoe je hiermee moet omgaan. Ik geef de motie op stuk nr. 1333 dus graag oordeel Kamer. Ook de motie op stuk nr. 1334 kunnen we oordeel Kamer geven. Die gaat over hoe je ervoor kunt zorgen dat mensen langer aan de slag blijven en werkloosheid bij oudere werknemers wordt voorkomen. Ik zeg dit met de aantekening dat minister Aartsen dit punt zal meenemen in het programma Nederland werkt. Voorzitter, daarmee ben ik aan het eind gekomen van mijn beantwoording. Misschien moet ik even blijven staan, want mevrouw Van Ark heeft nog een vraag.