Plenair debat · woensdag 9 september 2026
Wijziging van de Omgevingswet en de Algemene wet bestuursrecht in verband met de implementatie van de herziening van de richtlijn luchtkwaliteit (36879)
Ani Zalinyan
PRO
Dank, voorzitter. Ik voer vanavond ook het woord namens Ines Kostić van de Partij voor de Dieren. Die kon hier helaas niet bij zijn.
Afgelopen maandag, 7 september, was het de Internationale Dag van de Schone Lucht. De projectorganisatie van het Schone Lucht Akkoord had een aantal toolkits op de website staan om er aandacht aan te besteden, maar alleen nunspeet.nieuws.nl heeft dit opgepikt. Kennelijk valt er nog niet zo veel te vieren.
Voorzitter. Een gezonde leefomgeving is een voorwaarde voor een gezond leven. De lucht die we inademen zou ons niet ziek moeten maken. PRO staat voor een gezonde leefomgeving en een overheid die mensen beschermt tegen vervuiling waar zij zelf nauwelijks iets aan kunnen doen. Hoeveel luchtvervuiling gewone mensen moeten inademen is uiteindelijk het gevolg van de keuzes die wij vandaag hier maken. Daarom wil ik de staatssecretaris meteen een fundamentele vraag stellen: wat is haar actiebereidheid om de lucht echt gezond te maken en ervoor te zorgen dat Nederland daadwerkelijk aan de nieuwe normen voor luchtkwaliteit gaat voldoen? Want normen vastleggen is één ding, zorgen dat de lucht daadwerkelijk schoner wordt, is iets anders. Onze lucht is vies en ongezond. We worden ziek van vervuiling. Onze natuur lijdt eronder. Onze economie loopt schade op en we doen nog lang niet alles wat mogelijk is om dit te verbeteren. Vorig jaar berekende het PBL nog dat de totale maatschappelijke schade door milieuvervuiling 46 miljard euro is, drie keer de begroting van IenW, 4,6% van ons bnp. En de trend is stijgend.
Voorzitter. Er is gelukkig ook goed nieuws. Door strengere regels, technologische vernieuwing, ambitieuze gemeenten en 100 rijden op de snelweg is de luchtkwaliteit verbeterd. Dat laat zien dat beleid werkt. Maar schoner dan het was, is niet hetzelfde als schoon genoeg. De lucht in Nederland is beter geworden, maar nog steeds niet gezond genoeg. De advieswaarden van de Wereldgezondheidsorganisatie worden nergens in Nederland gehaald en deze gaan juist uit van gezondheid. En dat is niet alleen een probleem rond industriegebieden of drukke snelwegen, want in Limburg is de luchtkwaliteit zelfs in natuurgebieden soms slechts matig. Dat laat zien hoe wijdverspreid luchtvervuiling is: je kunt er niet zomaar aan ontsnappen door ergens anders te gaan wonen of door de natuur op te zoeken.