Naar de inhoud
Uitspraken Femke Marije Wiersma, 21 sep
Notaoverleg · maandag 21 september 2026

Initiatiefnota van het lid Dobbe over de zorg voor slachtoffers van seksueel geweld

Dank, voorzitter. Ik begin even met het volgende. Mevrouw Becker gaf het ook al aan. Ik snap dat het met zo veel vrouwen hier soms een beetje naar één kant wordt getrokken, maar niet alleen vrouwen zijn slachtoffer van seksueel geweld. Dat overkomt ook mannen en zeker jonge jongens. Ik denk dat het wel belangrijk is om dat goed duidelijk te hebben. Allereerst wil ik mevrouw Dobbe bedanken voor deze initiatiefnota, want het is echt goed dat we hier met zo veel mensen over spreken vandaag. Elke stap die gezet wordt om slachtoffers van seksueel geweld te helpen, is er één. Dat is belangrijk. Voor mij persoonlijk is het niet alleen een politiek onderwerp. Ik hoor hier heel vaak: slachtoffers moeten niet te vaak opnieuw hun verhaal vertellen. Maar ik denk dat het vooral heel belangrijk is dat mensen hun verhaal überhaupt vertellen. Zelf ben ik op mijn 13de onder mijn kleding seksueel betast door een volwassene. Ik ben toen bevroren. Ik heb eigenlijk niet gereageerd. Ik bleef maar doorpraten over mijn verzorgpony's, totaal in shock en overvallen. Ik heb er jarenlang, eigenlijk decennialang, met niemand over gesproken, ook al dacht ik er de eerste jaren wel elke dag aan, maar vooral aan hoe ik gereageerd had, of eigenlijk niet gereageerd had. Daarnaast is er schaamte. Je weet niet hoe je zoiets moet vertellen. Je bent bang voor de reacties in je omgeving, bang dat je niet geloofd wordt. Ik weet precies hoe dat werkt. Ik denk dat het heel belangrijk is dat we niet alleen praten over goede hulp na seksueel geweld, maar juist ook over het bereiken van kinderen en jongeren. Het gaat erom dat zij echt weten: datgene wat gebeurd is, is niet jouw schuld. Vertel het aan iemand. Praat erover, want jij kunt er niets aan doen. Je hoeft je ook echt niet te schamen. Als daardoor ook maar één kind of jongere hiervoor behoed wordt en door deze boodschap de moed vindt om het aan iemand te vertellen, is dat ontzettend belangrijk. Het kan het verschil maken. Seksueel geweld is afschuwelijk. Het is een afschuwelijke vorm van geweld, waar nog altijd te veel mensen, wel in het bijzonder vrouwen, mee te maken krijgen. De gevolgen, lichamelijk en mentaal, zijn enorm. Daarom wil ik één ding heel duidelijk zeggen: seks hoort vrijwillig, wederzijds en gelijkwaardig te zijn. Alleen een enthousiaste ja is een ja, een ja die vrij gegeven wordt, zonder druk, zonder dwang en zonder misbruik van afhankelijkheid of macht. Geen nee zeggen is niet hetzelfde als ja. Bevriezen is geen ja. Toegeven omdat iemand blijft aandringen is ook geen enthousiast instemmen. En boven alles: seksueel geweld is absoluut nooit de schuld van het slachtoffer. Te veel slachtoffers vragen zich nog steeds af: had ik duidelijker nee moeten zeggen? Of had ik iets anders moeten doen? Had ik het kunnen voorkomen? Die schuld hoort niet bij het slachtoffer. Die hoort bij degene die over de grens ging. Die schuld ligt altijd bij de dader. Voorzitter. Alle slachtoffers verdienen onze steun, begrip en goede hulp. BBB heeft daarom heel veel waardering voor deze initiatiefnota. Veel voorstellen spreken ons aan, waaronder nadrukkelijk het voorstel om slachtoffers van seksueel geweld uit te zonderen van het eigen risico. Wie medische of psychologische hulp nodig heeft vanwege wat hem of haar is aangedaan, zou daarvoor wat ons betreft niet ook nog eens de rekening gepresenteerd moeten krijgen. Juist bij slachtoffers, die vaak al worstelen met schaamte en schuldgevoelens, moeten we elke onnodige drempel naar hulp wegnemen. Ook de voorstellen voor stabiele financiering van de Centra Seksueel Geweld, betere mentale ondersteuning, opvang en betere bekendheid van het hulpaanbod vinden wij waardevol. Over de uitbreiding van de capaciteit van de zedenrecherche hebben wij nog wel een praktische vraag. De initiatiefnemer schrijft zelf terecht dat dit niet ten koste mag gaan van andere politietaken. Mevrouw Coenradie deed hier zojuist al een suggestie voor, waar ik me bij aansluit. Hoe kijkt de initiatiefnemer aan tegen de suggestie om een deel van die taken bij de centra neer te leggen? Ik zou daar een reflectie op willen vragen. Daarnaast vraag ik mij af hoe zij het verder concreet voor zich ziet. Bij de politie, het OM en de rechtspraak zijn er nu namelijk al tekorten. Waar komen die mensen dus vandaan? Hetzelfde geldt natuurlijk voor de forensische geneeskunde. Jaarlijks beginnen er te weinig artsen aan de opleiding forensische geneeskunde. Dat moet anders. Hoe gaan we dat aanpakken? Ik vraag mij ook af wat de initiatiefnemer concreet verstaat onder een actieve inzet om dit tekort terug te dringen. Hoe zorgen we ervoor dat de beleidskeuzes het vak juist aantrekkelijker maken voor jonge artsen? Tot slot. Dit werd net ook al benoemd: online seksueel geweld, nieuwe technologie en AI maken het steeds eenvoudiger om levensecht seksueel beeldmateriaal te vervaardigen en te verspreiden. Een aantal van ons heeft dat volgens mij aan den lijve ondervonden. De nota wijst terecht op de mogelijkheden om verwijderbevelen uit te breiden. Wat ons betreft verdient de bescherming van slachtoffers hiervan blijvende prioriteit. Dank.

In hetzelfde debat

16 andere bijdragen
Bente Becker VVDDank u wel, voorzitter. Meer dan de helft van de vrouwen en 19% van de mannen heeft ooit te maken gehad met seksueel geweld of grensoverschrijdend gedrag. Volgens cijfers van het Centrum Seksueel Geweld zijn er ieder jaa… Bente Becker VVDIk denk dat het ontzettend belangrijk is dat slachtoffers van seksueel geweld goed geholpen worden en dat er zo weinig mogelijk drempels zijn om melding te doen. Ik heb ook gelezen wat er is gezegd over de gehouden pilot… Bente Becker VVDIk denk dat mevrouw Beckerman terecht zegt dat de VVD en de SP gewoon principieel verschillend kijken naar het instrument eigen risico. De SP ziet dat als een boete op wat je overkomt, als een boete op ziek zijn of, zoal… Etkin Armut CDADank, voorzitter. Het is heel belangrijk dat de aanpak van seksueel geweld hoog op de agenda blijft staan. Hetgeen waar iedereen recht op zou moeten hebben, dus je veilig voelen in je eigen lichaam en je vrij voelen om t… Etkin Armut CDAIk denk inderdaad dat het duidelijk is dat de SP een andere route voor ogen heeft dan het CDA wat betreft een algemene vrijstelling van het eigen risico, maar ik sta er wel heel erg voor open om andere routes te verkenne… Etkin Armut CDAHet lastige hieraan is alleen wel dat ook slachtoffers van ander geweld en mensen die bijvoorbeeld buiten hun eigen schuld ziek worden, te maken krijgen met zorgkosten en dat het een hele lastige afbakening wordt. Het wo… Etkin Armut CDAIk hoop toch wel dat mevrouw Beckerman het niet heeft opgevat als hoe ze het op het laatst zei, want zo makkelijk denk ik er zeker niet over. Dan komen we bijna in een discussie over het eigen risico. Wij kijken gewoon h… Etkin Armut CDAIk vind het lastig om dat zo vanuit een interruptie te bepalen, maar ik ben wel benieuwd wat mevrouw Vliegenthart bedoelt, dus misschien kunnen we daar even over doorpraten. Ik kan dat namelijk niet nu zo uit de losse po… Etkin Armut CDADank, voorzitter. Het CDA vindt het belangrijk dat slachtoffers van geweld en seksuele misdrijven het Schadefonds Geweldsmisdrijven ook daadwerkelijk kunnen vinden. Uit onderzoek van deze zomer bleek dat weinig slachtoff… Etkin Armut CDANogmaals, ik hoor dit idee voor het eerst. Ik moet zeggen: als ik dit zo kort hoor, weet ik niet eens of dit kan, dus of je één deel kunt losknippen van de hele Zorgverzekeringswet. Ik vraag me dat echt ten zeerste af. M… Femke Marije Wiersma BBBIk denk dat dat vooral ook zit in erover praten en communiceren, en juist in het benoemen ervan. Ik heb er zelf geen last van. Ik vind het belangrijk om dat hier ook even neer te zetten. Ik merk wel dat het voor jongeren… Femke Marije Wiersma BBBDank, voorzitter. Ik heb geen moties, want ik heb vanwege de beperkte tijd die we als kleine fractie hebben, eigenlijk al mijn tijd in de inbreng gestopt. Maar ik wil niet verdergaan voordat ik mevrouw Dobbe nogmaals bed… Ingrid Coenradie JA21Heel veel dank aan deze commissie voor deze gelegenheid. Voorzitter. Allereerst wil ik mijn grote dank en waardering uitspreken richting mevrouw Dobbe voor het maken van deze uitgebreide initiatiefnota. Ik heb deze met v… Lisa Vliegenthart PROVoorzitter. Ze was 30 weken zwanger toen ze bij mij op spreekuur kwam. Ze bezocht al jaren zorgverleners vanwege lichamelijke en mentale klachten. Onderzoek na onderzoek volgde, maar niemand vond de oorzaak. Na een groep… Lisa Vliegenthart PROWat we nu missen, is het volgende. We hebben een heel duidelijke meldcode. Daarin staan handvatten voor zorgverleners, maar die zijn eigenlijk pas van toepassing op het moment dat het gesignaleerd is. Het signaleren erva… Lisa Vliegenthart PROHet eigen risico. Het kabinet stelt op basis van een eerdere proef dat dit geen zwaarwegende drempel is, vertelt de minister in haar reactie op deze nota. Maar dat onderzoek ging over mensen die de weg naar het CSG al ha…