Beleidsbrief Buitenlandse Zaken 2026 (onderwerpen op het terrein van BHO)

Dank u wel, voorzitter. Het is vandaag 9 september 2026; 9/11 is 25 jaar geleden. Daar wil ik bij stilstaan, omdat dat een gebeurtenis is geweest die ons leven en onze manier van kijken naar de wereld heeft veranderd. Ik denk dat iedereen weet waar hij was op het moment waarop dat gebeurde. Vanochtend hoorde ik een zeer indrukwekkende reportage bij Radio 1 over de nabestaanden maar ook over de mensen die er middenin zaten. Die reportage heeft mij in ieder geval geraakt. Mijn gedachten gaan ook uit naar alle betrokkenen. Voorzitter. Ik wil de minister graag bedanken voor zijn beleidsbrief. Volgens mij geeft de beleidsbrief, hoewel die natuurlijk heel globaal is, wel een beeld van waar de minister staat en waar de minister zijn stempel op wil drukken. Toch heb ik natuurlijk ook een aantal punten waar ik en mijn partij graag hun stempel op willen drukken. Daar wil ik de minister graag over bevragen. Afgelopen maandag was ik samen met collega Nicole Maes in Warschau, bij ODIHR, het bureau voor mensenrechten van de OVSE. We hebben daar gesproken over het wereldwijd versterken van mensenrechten. Een van de conclusies was dat investeren in veiligheid en onafhankelijkheid meer is dan enkel investeren in defensie; volgens mij is dat ook hier verschillende keren teruggekomen. Het vraagt ook om investeringen in mensenrechten, fundamentele vrijheden, democratische instituten, het maatschappelijk middenveld, de rechtsstaat en ook het voorkomen van conflicten. Deze zogenoemde holistische benadering, enerzijds bestaande uit militaire veiligheid en anderzijds uit de menselijke dimensie, zou wat mij betreft onderdeel moeten zijn van ons buitenlandbeleid. Hoe kijkt de minister daartegen aan? Het tweede onderwerp is conflictpreventie. Er zijn heel veel gewapende conflicten in de wereld waar we op moeten reageren. Conflicten brengen allerlei verschrikkelijke gevolgen met zich mee: honger, ziekte, geweld, vluchtelingen. Ik heb zelf persoonlijk van dichtbij mogen meemaken wat conflict met zich mee kan brengen: ellende, armoede, maar ook migratietrauma. Je gunt het niemand. Dat is een belangrijke reden waarom ik Kamerlid ben geworden: om mij in te zetten voor de preventie van grondoorzaken van conflict. We moeten niet alleen focussen op het reageren op de crisissen van vandaag, maar ook op het voorkomen van de crisissen van morgen. Daarom een vraag aan de minister: is hij bereid om conflictpreventie als afzonderlijke pijler op te nemen in een nieuwe strategie voor ontwikkelingssamenwerking met concrete doelen voor vroegtijdige actie en peacebuilding? Het volgende onderwerp gaat over mensenrechten wereldwijd, die op dit moment onder druk staan. Mensenrechten en fundamentele vrijheden staan wereldwijd onder druk. Graag geef ik twee voorbeelden. Ik begin met Afghanistan. De afgelopen weken heb ik verschillende gesprekken gevoerd met de diaspora. Met collega Kröger hebben wij ook bij een manifestatie van de diaspora gestaan. We stonden daar voor vrouwenrechten in Afghanistan. Miljoenen meisjes zijn uitgesloten van onderwijs en krijgen nauwelijks toegang tot werk en tot zorg. Vrouwen en meisjes worden daadwerkelijk uit het publieke leven in Afghanistan gewist. Dat is onacceptabel. Er is sprake van genderapartheid en dat moet stoppen. De vraag die ik aan de minister heb, is wat de minister concreet kan doen voor de positie van vrouwen en meisjes in Afghanistan en het aanpakken van de genderapartheid.