Uitvoering sociale zekerheid

Voorzitter. Ik wil het vandaag hebben over de WW, de vereenvoudiging van het stelsel, de terugvorderingen en de WIA, maar voordat ik eraan begin kijk ik in de richting van de minister. Ik zie dan toch een minister zitten die hier heel lang heeft verdedigd dat de bezuinigingen die hij wilde inboeken, met name bij de WW, die hij eigenlijk al heeft ingeboekt, maar een jaar heeft uitgesteld, heel noodzakelijk waren. Dat was belangrijk om onze sociale zekerheid in stand te houden. Ik hoorde premier Jetten zelfs zeggen dat we anders de rekening zouden doorschuiven naar toekomstige generaties. Maar bij Prinsjesdag zagen we dat er opeens wel ruimte was. Dus maandenlang zagen we de minister verdedigen "deze plannen moeten echt door, deze plannen zijn belangrijk", maar tijdens Prinsjesdag zagen we opeens dat het een jaar wordt uitgesteld en bij de APB hoorden we zelfs de minister-president letterlijk zeggen dat hij helemaal niet de noodzaak voelt of dat er helemaal geen noodzaak is om uit te komen op wat in de Miljoenennota staat. Dus waar kijken we naar? Kijken we nou naar een minister die nog steeds vasthoudt aan zijn akkoord en die bezuinigingen in wil boeken of kijken we hier naar een minister die — wat is het? — 90% heeft ingeleverd? Voorzitter. Over de uitvoering van diezelfde WW. We weten dat een WW-aanvraag op 40 punten wordt beoordeeld. Dat is heel, heel omslachtig geworden. Als we bijvoorbeeld naar de referte-eis kijken, zien we dat er eigenlijk met twee methodes wordt gemeten. De polisadministratie werkt anders dan hoe het in de wet is geregeld. Dat kost heel veel tijd, zorgt voor heel veel fouten in de uitvoering. Ik zou graag aan de minister willen vragen hoe hij denkt die eenvoud weer terug te brengen. Volgens mij liggen daar plannen voor, alleen worden die plannen niet versneld of niet uitgevoerd. Ik zou graag een update van de minister daarover hebben. Eenzelfde argument eigenlijk over de vereenvoudiging van de sociale zekerheid, want daar gebeurt ook iets raars. De minister zegt: we willen vereenvoudigen en het vooral makkelijker maken. Alleen, de kosten die dat met zich meebrengt, moeten de mensen zelf gaan betalen. Dus we gaan minder indexeren als we onderhoud plegen aan het systeem. Dat lijkt alsof je mensen het doolhof instuurt en als mensen dan tegen een muur aanlopen, als ze de zoveelste doodlopende weg ingaan, je tegen ze zegt: u mag er zelf voor gaan betalen. Dat is toch raar? Mensen moeten er toch van uit kunnen gaan dat de overheid de sociale zekerheid onderhoudt en in stand houdt? Ik zou dus graag aan de minister willen vragen waarom mensen moeten betalen voor het onderhoud terwijl de overheid dat gewoon zelf zou moeten regelen. Dan over de bruto-nettopilot. Soms krijgen mensen te veel geld en moeten ze dat achteraf terugbetalen. Dan krijgen ze de betaling netto, maar vindt de terugvordering bruto plaats. Dat schijnt te gebeuren bij 50.000 mensen. Dat is echt een gigantisch aantal mensen die netto te veel krijgen en dat dan vervolgens bruto moeten terugbetalen. Dat kunnen we gewoon oplossen, maar die pilot is wegbezuinigd door deze minister. Kan de minister uitleggen hoe dat kan? Dan tot slot over de dwangsommen. De overheid maakt heel veel fouten. We stapelen hersteloperatie op hersteloperatie. We zien zelf in dat onze sociale zekerheid te ingewikkeld is geworden, onnavolgbaar is geworden. Als wij hier als Kamerleden zelf een WW-aanvraag zouden moeten indienen, zouden we denk ik talloze fouten maken. We zien dat het UWV vastloopt, dat er gigantisch veel fouten worden gemaakt. Precies op dat moment een wetsvoorstel naar de Kamer sturen waarmee dwangsommen worden afgeschaft, dat is echt de omgekeerde wereld. Dat is echt een verkeerd signaal vanuit de minister, het signaal waarbij de minister zegt: onder de motorkap klopt de wetgeving niet en de uitvoering klopt niet, maar het middel dat mensen hebben om de druk op te voeren in de richting van de overheid ontneem ik ze. Dat is echt het verkeerde signaal. Ik hoop dat de minister ook op dat punt tot inkeer komt. Dank u wel, voorzitter.