Versterking decentraal bestuur

Dank u wel, voorzitter. BBB heeft met waardering kennisgenomen van de Kamerbrief die de minister vorige week naar de Kamer heeft gestuurd. In de brief staan veel zaken waarvoor BBB zich al langer inzet: sterke en vitale regio's, aandacht voor kleinere gemeentes, betere samenwerking tussen overheden en een betere balans tussen taken, bevoegdheden en financiële middelen. Daarvoor verdient de minister een compliment. Uit de brief spreekt het besef dat Nederland niet ophoudt bij de grenzen van de Randstad. Inwoners moeten kunnen rekenen op een overheid die begrijpelijk, bereikbaar en uitvoerbaar beleid maakt, ongeacht of zij in Amsterdam, de Achterhoek, op de Wadden of in Zuid-Limburg wonen. BBB is ook positief over de inzet om het Rijk en de regio als gelijkwaardige partners te laten samenwerken. Te vaak bedenkt het Rijk plannen en mogen gemeenten en provincies vervolgens uitzoeken hoe ze die moeten uitvoeren en betalen. Daardoor dreigen Haagse hobby's ervoor te zorgen dat dorpshuizen en kleine verenigingen hun deuren moeten sluiten. Tijdens een plenair debat enkele maanden geleden hebben wij met de minister gesproken over de manier waarop hij invulling geeft aan de Gemeentewet en de Financiële-verhoudingswet. BBB vreesde dat de uitleg in een eerdere Kamerbrief ertoe zou leiden dat nieuwe taken niet langer standaard gepaard zouden gaan met voldoende financiële middelen voor decentrale overheden. Gelukkig komt de minister daar in zijn brief van vorige week op terug en bevestigt hij dat nieuwe taken ook financieel goed moeten worden onderbouwd en getackeld. In simpele BBB-taal: geen taken zonder knaken. BBB heeft hierover nog een aangehouden motie liggen, die we nog wat aangescherpt hebben en volgende week in stemming komt. Gemeentes, provincies en waterschappen ervaren namelijk nog steeds dat zij wel nieuwe taken krijgen, maar niet de middelen. Kan de minister de motie in dat licht als ondersteuning van zijn eigen inzet beschouwen? Vandaag is de motie weer in het systeem gekomen. U kunt 'm ook bij mij even opvragen. BBB steunt daarnaast de extra aandacht voor de bestuurskracht van kleinere gemeentes. Kleinere gemeenten behoeven wat BBB betreft niet automatisch te fuseren of onderdeel te worden van steeds grotere samenwerkingsverbanden, zoals bijvoorbeeld in Hilversum en Wijdemeren gebeurt. Zij verdienen eerst voldoende ruimte en middelen om zelfstandig hun werk goed te doen. Welke concrete maatregelen gaat de minister nemen om kleinere gemeenten hierin beter te ondersteunen en zo fusies zonder maatschappelijk draagvlak te voorkomen? Voorzitter. Hoewel de brief veel goede voornemens bevat, mag er van BBB op sommige punten nog wel een tandje bij. We hebben ook nog een aangehouden motie over de invoering van de plattelandstoets bij nieuwe wet- en regelgeving. We hebben die aangehouden omdat de minister met een brief zou komen. Wanneer kunnen we die verwachten? Voorzitter. Dan nog iets over de Nederlandse waterschapsbestuurders. De taken en verantwoordelijkheden van dijkgraven, heemraden en algemeen bestuursleden zijn de afgelopen jaren aanzienlijk toegenomen. De opgaven rond waterveiligheid, klimaat, zoet water, waterkwaliteit en ruimtelijke ordening vragen steeds meer van onze bestuurders. Tegelijkertijd lijkt de systematiek van hun vergoedingen daar niet altijd voldoende op aan te sluiten. Is de minister bereid om bij zijn reactie op het ARPA-advies ook de rechtspositie en vergoedingen van dijkgraven, heemraden en algemeen bestuursleden integraal te bezien in samenhang met de ontwikkelingen in andere bestuurslagen? Daarnaast gaat het mij ook om de toerusting van deze bestuurders. Het kabinet investeert terecht in de kennis, opleiding en ondersteuning van politieke ambtsdragers en noemt daarbij zelf het belang van een sterk, goed toegerust decentraal bestuur. Maar de huidige subsidieregeling voor de beroeps- en belangenverenigingen is beperkt tot een aantal verenigingen binnen gemeenten en provincies. Waterschapsbestuurders vallen daarbuiten. Dat roept de vraag op welk uitgangspunt hier wordt gehanteerd. Waterschappen zijn volwaardige, decentrale overheden. Hun bestuurders staan voor complexe en steeds belangrijker wordende publieke opgaven. Mijn vraag aan de minister is dan ook: waarom wordt de kennisinfrastructuur voor deze bestuurders niet op vergelijkbare manier ondersteund? Is de minister bereid de subsidieregeling daarom ook open te stellen voor representatieve beroeps- en belangenverenigingen van dijkgraven, heemraden en algemeenbestuursleden? Voorzitter, tot slot. De richting is goed; de minister verdient onze complimenten. Nu nog een tandje erbij en volgende week geld erbij om deze mooie woorden om te zetten in concrete resultaten. Dank u wel.