Commissiedebat · donderdag 3 september 2026
Commissiedebat Ontwerp-Natuurplan
Voorzitter, dank u wel. BBB was en is tegen de Europese Natuurherstelverordening. Nederland heeft overigens ook tegengestemd. Het concept-Natuurplan, dat minister Jaimi van Essen naar Brussel heeft gestuurd, is een tikkende tijdbom onder ons platteland. De boeren en inwoners van het platteland verzuipen al in de huidige stikstof- en natuurwetten en dit kabinet stevent nu flierefluitend met open ogen af op een stikstofcrisis 2.0. Dit kabinet maakt opnieuw veel strenger beleid dan dat Europa van ons vraagt; wie gaat dat betalen? Dat zijn de hardwerkende Nederlanders, terwijl het land nóg verder op slot wordt gezet en dit plan de economie nóg harder zal raken. Dit kabinet stort ons land nog verder de afgrond in. De minister tekent een blanco cheque met een negatief saldo voor ons platteland. De financiële gevolgen zijn nog helemaal niet doorgerekend. Wensnatuur slokt vruchtbare landbouwgrond op. Dit gaat ten koste van onze voedselzekerheid en van onze gezinsbedrijven. Het zal de voedselprijzen nog verder opstuwen. Er komt nog minder ruimte om te wonen. Er komt nog minder ruimte om te bouwen. Natuur wordt belangrijker gemaakt dan welvaart. Niet alleen in Natura 2000-gebieden, maar ook daarbuiten komen maatregelen tegen het verslechteringsverbod. Activiteiten kunnen worden verboden. Parken en recreatiegebieden kunnen worden gesloten voor burgers. Dan zeg ik tegen de mensen in Nederland: ja, ook úw parken, tuinen, wandelgebieden en bossen kunnen worden afgesloten. Daarom vraag ik aan de minister waarom Nederlanders niet vooraf eerlijk over deze plannen worden geïnformeerd. Hoeveel kost deze waanzin op de langere termijn? Wat betekent dit voor groenbeheer in dorpen en gemeenten? Wie gaat dat betalen? Wat zijn de juridische risico's?
Voorzitter. Ook bij het aanwijzen van Natura 2000-gebieden werden eerst doelen en verplichtingen vastgelegd. De gevolgen zouden allemaal wel meevallen, want Nederland kon rustig gaan slapen. Nou, dat hebben we geweten: boeren zitten zonder vergunningen, vergunningen worden ingetrokken, het platteland is klemgezet, bedrijven vertrekken nu al uit ons land of investeren niet meer, en bouw en innovaties liggen stil. Hadden we dat toen ook maar eerlijker afgewogen. Die kans hebben we nu, als we stoppen met deze waanzin. Ik zeg dus tegen de minister: trek het concept-Natuurplan in, doe niet meer dan Brussel van ons vraagt en vertel Nederland eerlijk wat de gevolgen zijn. Eerst beloven we Brussel dat Nederland veel meer gaat doen dan Europese landen; daarna gaan we pas uitzoeken waar de regels gaan gelden, wie er last van krijgt en wie de rekening betaalt.
Voorzitter. Boeren horen dit en denken maar één ding: daar gaan we weer. Burgers gaan zich straks kapotschrikken als duidelijk wordt wat dit voor hen gaat betekenen. Ik vraag de minister of hij vandaag keihard kan garanderen dat deze verordening niet leidt tot een nieuwe vergunningplicht voor boeren, loonwerkers en andere ondernemers buiten de Natura 2000-gebieden. Graag een helder antwoord: ja of nee. Kan hij garanderen dat landbouwgrond straks niet ineens als herstelgebied wordt aangewezen waar boeren minder mogen bemesten, hun land anders moeten gebruiken of bepaalde werkzaamheden niet meer mogen uitvoeren? Ook hier graag een ja- of nee-antwoord.
Voorzitter. Het eigen impactonderzoek schat de totale maatschappelijke kosten tot 2050 —let op! — op minstens 76 miljard euro. Dat is 76.000 miljoen euro. Dat is €3.800 per inwoner voor wensnatuur. Intussen storten onze bruggen en wegen in omdat er geen geld is voor onderhoud en mogen onze ouderen niet elke dag onder de douche omdat er geen geld is voor de zorg. We zijn in dit land knettergek geworden!