Commissiedebat Ontwerp-Natuurplan

Dank u wel. Het CDA is kritisch geweest op de invoering van de Natuurherstelwet. Ja, we willen een goede rentmeester zijn van onze leefomgeving. En ja, het moet ook uitvoerbaar, betaalbaar en uitlegbaar zijn. Je kunt op dezelfde vierkante meter geen boom, grutto, fietspad en huis voor een starter kwijt. Dit plan staat niet op zichzelf, maar concurreert met andere ruimtelijke opgaven. Daarom is mijn vraag aan de minister hoe dit plan zich verhoudt tot de Nota Ruimte. Hoe wordt die brede afweging integraal gemaakt? Mijn tweede vraag. Dit plan is niet concreet. Mevrouw Den Hollander heeft deze vraag ook al gesteld: kunt u per artikel in de herstelverordening helder maken wat precies verplicht is en wat niet, wat bestaand beleid en bestaande natuurresultaten daar al aan bijdragen en wat het kost? Alleen zo voorkomen we dat we onbedoeld meer optellen dan noodzakelijk. In het verlengde daarvan vragen we om een bevestiging. Ligt er met het indienen van het ontwerpplan op 25 augustus werkelijk nog niets vast? Kunnen alle richtingen en maatregelen nog worden bijgesteld? Wat het CDA betreft hoort daar ook bij dat het bijgestelde plan, na verwerking van al die input, opnieuw inhoudelijk aan de Kamer wordt voorgelegd voordat het, op uiterlijk 1 september 2027, definitief wordt vastgesteld en ingediend. Dit raakt direct aan de positie van boeren en tuinders. Hoe waarborgt de minister dat hun bestaande inspanningen eerst volledig meetbaar en controleerbaar worden meegeteld, voordat nieuwe hectares of verplichtingen worden gevraagd? Regelingen als het GLB, het ANLb, de eco-regeling, het landschapsbeheer, het weidevogelbeheer, de groenblauwe dooradering en de veenweideaanpak mogen niet zomaar het vertrekpunt zijn. We moeten eerst goed in kaart brengen wat er al gebeurt en pas dan bepalen wat er nog meer nodig is. Alleen met de polder, met maatschappelijke partijen, kan het CDA vertrouwen krijgen dat er voldoende praktijkervaring wordt ingebracht in de verdere uitwerking van plannen. Ik zou graag een toezegging van de minister willen dat maatschappelijke partijen als de Duurzaam Evenwichtpartners of de bouwstenenpartners een volwaardige plek aan tafel krijgen. Is de minister dat met mij eens en wil hij daar een toezegging op doen? De tweede vraag. Het CDA wil dat er vooraf een stevige sociaal-economische analyse wordt gemaakt die integraal wordt meegewogen. Dit wordt trouwens ook al gedaan in Vlaanderen. Wil de minister dit toezeggen? Dat is dus niet achteraf een sociaal-economische analyse van de gevolgen, maar een sociaal-economische analyse aan de voorkant die ook integraal wordt meegewogen, zodat wij ook op basis daarvan ons besluit kunnen nemen. Voorzitter. Natuurherstel verdient ambitie, maar ook nuchterheid. We moeten eerst benutten wat we hebben, eerst tellen wat we doen, en alleen toevoegen wat aantoonbaar nodig is.