Naar de inhoud
Uitspraken Martin Bosma, 3 sep
Commissiedebat · donderdag 3 september 2026

IVD-aangelegenheden

Voorzitter. Ik sluit me graag aan bij de warme woorden van mevrouw Kathmann in de richting van de diensten. We hebben veel te danken aan de diensten, dingen die we allemaal niet weten. De diensten zijn geheim — daarom zijn het ook geheime diensten — maar ze doen veel goed werk. Onze nationale veiligheid, maar ook gewoon de veiligheid van ons als persoon is in belangrijke mate afhankelijk van het werk dat de diensten doen. Het is een wat frustrerende business om woordvoerder op het gebied van de diensten te zijn, want we weten niet zo veel. De fractieleiders in de fameuze commissie-stiekem weten wel heel veel en we hebben een prachtig, zij het nietszeggend verslag gekregen, maar we hopen maar dat ze daar hun best doen en dat de controle die daar het meest pregnant is, goed wordt uitgevoerd. Voorzitter. Hoe staat het met de desinformatie? We herinneren ons mevrouw Ollongren, voorpagina van De Telegraaf: er was sprake van desinformatie, de staatsveiligheid stond op het spel, er moesten grote maatregelen worden genomen, er was sprake van ondermijning van de staatsveiligheid, het waren veel buitenlandse actoren. Als je een beetje in de pers keek — daarin ging het simultaan mee — dan waren het vooral anti-immigratiepartijen die daarvan zouden profiteren. Er werd een enorm nummer gemaakt. We hebben debatten met haar gevoerd over wat desinformatie is, wie dat bepaalt en of er een ministerie van Waarheid moet komen. Ik trok samen met de heer Baudet op. Dat was een pijnlijk debat. Er kwam niet zo veel uit. Het ontaardde uiteindelijk in radiospotjes waarin werd gezegd: geloof niet alles wat op internet gemeld wordt. Hoe staat het met die desinformatie? Is dat nog steeds een groot probleem? Ik kom het woord een paar keer tegen in het jaarverslag van de AIVD, maar alleen maar als voorbeeld. Hoe staat het met die desinformatie? Is dat nog steeds een staatsgevaarlijke activiteit? Voorzitter. Extreem alarmerend is natuurlijk pagina 23 van het jaarverslag van de AIVD, waar wordt geschreven dat het Hamasnetwerk in Nederland een dikke vinger in de pap heeft bij allerlei protesten en demonstraties in Nederland. Als we ons die demonstraties nog even voor ogen houden, dan zien we bijvoorbeeld de Rode Lijndemonstratie. Daar liepen allerlei progressieve mensen rond, pro-Hamas in wezen, pro-Palestina, whatever. Meneer Jetten, de heer Timmermans, mevrouw Ouwehand, de heer Mohandis, meneer Servaes: de hele linkse kerk was daar aanwezig. Ze waren ook in het rood gekleed. Ze waren verkleed als Bhagwans. Dat geeft het religieuze karakter aan. Nu moeten we op grond van pagina 23 van het jaarverslag van de AIVD gewoon vaststellen dat het meelopers waren en dat ze zich voor het karretje hebben laten spannen van het pro-Hamasnetwerk in Nederland. Dat vind ik nogal wat, want de diensten zouden er oog voor moeten hebben — gelukkig blijkt dat in dit geval uit het jaarverslag — dat er een verschil moet zijn tussen de onderwereld, waartoe Hamas behoort, en de bovenwereld. Als je je al die politici die daar hebben rondgelopen, nog even voor ogen haalt, dan is dat natuurlijk een ongelofelijke aanfluiting voor al die mensen. Dat geeft ook weer te denken over hun onderscheidend vermogen, zeker gezien het feit dat een van die Rode Lijnmensen, meneer Jetten, nu onze premier is. Ik hou mijn hart vast. Voorzitter. In Utrecht zagen we iets wat nog pijnlijker was. We zagen de burgemeester van Utrecht op een pro-Hamasbijeenkomst. Zij maakte een buiging voor een verzetsstandbeeld. Daar waren de kransen net even weggedonderd. De burgemeester van Utrecht is tevens de voorzitter van de VNG, dus een vrijwel dagelijkse gesprekspartner van de minister van Binnenlandse Zaken. Die pijnlijke bijeenkomst werd georganiseerd door PGNL en Utrecht for Palestine. Die laatste club krijgt nota bene subsidie. Wat vindt de minister ervan dat de onderwereld en de bovenwereld daar ook weer door elkaar heen gaan lopen? Diezelfde groep mensen heeft vorig jaar zomer een democratisch proces verstoord. Die groep heeft ervoor gezorgd dat de gemeenteraad van Utrecht op een gegeven moment niet meer kon vergaderen. Dat is nogal wat. Er was daar een heel gespannen sfeer. De leiding van Utrecht, het college van B en W, zegt dat het geen signalen had gekregen van de AIVD. Waarom niet, vraag ik mij af. Waarom heeft de AIVD niet gezegd: "Kijk uit voor PGNL; die zit in het Hamasnetwerk. Denk erom, burgemeester, waar je mee in zee gaat"? Of valt de AIVD in dezen niets te verwijten? Is het een taak van de AIVD om dat soort dingen te doen, om het openbaar bestuur daarvoor te waarschuwen? Ik zou me kunnen voorstellen dat dat wel zo is. Voorzitter. Waarom lezen we in het jaarverslag niets over Extinction Rebellion? Dat is een club die toch — laat ik het netjes zeggen — terroristische trekjes krijgt. Ik noem de aanvallen met boterzuur op winkels. Ze hebben hier de Tweede Kamer belegerd. Dat is een verstoring van een democratisch proces. Onze hardwerkende mensen van de NPO hebben ze belegerd, omdat ze de berichtgeving van de omroep willen beïnvloeden. Ze ontkennen 7 oktober. Je ziet ze met de dag radicaliseren. Als je hun teksten leest, zie je dat ze echt diep in het konijnenhol zitten. Roger Hallam, de Holocaustontkenner en oprichter van Extinction Rebellion, is in het Verenigd Koninkrijk veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf, maar de AIVD zwijgt erover in het jaarverslag. Voorzitter. Wat vindt …

In hetzelfde debat

16 andere bijdragen
Barbara Kathmann PRODank u, voorzitter. Wat ik mooi vind aan een debat over de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten is dat Kamerleden de kans krijgen om een pluim te geven aan alle mensen die daar met één doel werken, namelijk om ons land v… Barbara Kathmann PRODank voor deze vraag, hele terechte vraag. Nee, de NCTV moet niet volledig onder de wet gebracht worden. Dat heb ik ook al eerder gezegd, dus ik had het eigenlijk hier ook even moeten verduidelijken, maar er zitten wel e… Barbara Kathmann PRODit is niet hoe ik ernaar kijk. Ik heb wel gezegd dat ik het een mooi moment vind om met deze nieuwe wet kritisch te kijken naar het takenpakket van de NCTV en wat er onder het takenpakket zit dat de NCTV nu wel of niet … Barbara Kathmann PRODank, voorzitter. Ik ben blij met de beantwoording door de beide ministers over de nieuwe wet. We komen hier natuurlijk nog over te spreken, maar ik merk wel een open houding en dat is heel erg belangrijk. De spanning is… Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentVeel dank, voorzitter. Ik denk dat het — minister Heerma heeft dat ook al gezegd — juist in deze tijd van groot belang is om ook met u te spreken over het werk van onze inlichtingendiensten. De onrust in de wereld en de … Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentLaten we daar vooral bij de behandeling langer bij stilstaan. Mijn veronderstelling nu en onze inzet is, juist door dat laatste blokje dat ik net toevoegde, dat alle waarborgen daar ook nog in zitten en ook in ons eigen … Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentWellicht kan ik die vraag op twee manieren beantwoorden. Het lijkt mij ten eerste mooi om daarover een vorm van een technische briefing aan te bieden, ook al geeft dat nu niet direct een antwoord. Ik vind het een goede v… Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentVolgens mij had ik nog één vraag, van het lid Clemminck. Ik wil ermee beginnen dat ik me heel erg aansluit bij wat minister Heerma net terecht zei richting Forum. Ik vind het zeer, zeer, zeer kwalijk dat hier allerlei on… Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentIk diskwalificeer helemaal niks. Ik geef de feiten, namelijk dat onze mensen staan voor nationale veiligheid. Als Forum — ik weet dat dat de werkwijze is en ik vind het heel spijtig om in de peilingen te zien dat die bes… Dilan Yeşilgöz-Zegerius minister van Defensie, viceminister-presidentO, sorry! Ik had het tot 14.00 uur staan. Ik ga naar de heer Clemminck. Als ik me de vraag na dit alles goed herinner, zei hij: het is fijn als onze diensten internationaal gaan samenwerken, maar we gaan toch geen bevoeg… Gideon van Meijeren FVDDank u wel, voorzitter. Mijn inbreng vandaag bevat een belangrijke waarschuwing die erop neerkomt dat de gevestigde orde, het establishment, het kartel, noem het zoals u wilt, de zittende macht, een mechanisme heeft opge… Gideon van Meijeren FVDDank u wel, voorzitter. Kon ik de bewindspersonen ook maar bedanken voor de beantwoording. Helaas voel ik mij niet serieus genomen. Ik heb tal van zorgen geuit, ik heb verwezen naar artikelen, letterlijke citaten waarbij… Gideon van Meijeren FVDVolgens mij heb ik een aantal feiten benoemd, die hier door de minister ontkend worden. Ik verwijs naar wettelijke artikelen en passages in de jaarverslagen en rapporten van de AIVD waarin zij aangeven dat de AIVD ook be… Joost Sneller D66Dank, voorzitter. Het is geen geheim dat we in een multipolaire wereldorde terecht aan het komen zijn, met veel dreiging die we de afgelopen jaren niet gekend hebben, en dat we onze diensten daarop moeten toespitsen. Ik … Joost Sneller D66Dank, voorzitter. En dank aan de beide bewindspersonen voor de beantwoording. We komen nog op veel dingen terug, maar ik wou vier punten nog even markeren. Eén. Verdachtmakingen zijn soms snel gedaan, waarna de correctie… Martin Bosma PVVJa, nou… Het is heel pijnlijk wat er bij meneer Reesink van de MIVD gebeurd is. Zijn privéadres is gewoon te achterhalen. Wat vindt de minister van Defensie daarvan? Ik zou me in diverse buitenlanden hebben kunnen voorst…