Naar de inhoud
Uitspraken Hilde Wendel, 9 sep
Commissiedebat · woensdag 9 september 2026

Caribisch Nederland VWS

Dank, voorzitter. Afgelopen voorjaar bracht ik samen met collega's van links tot rechts een bezoek aan Saba, Sint-Eustatius en Bonaire. Ik zag veel gedreven zorgprofessionals, lokale politici en mooie initiatieven. Vandaag spreken we over onze bevindingen. Hier kan ik inmiddels uren over praten, maar vandaag heeft de voorzitter mij maar vier minuten gegeven. Ik heb er dus voor gekozen om echt te focussen en te kijken wat ik nou belangrijk vind om de zorg op de lange termijn op de BES-eilanden beter te maken. Daarom zal ik stilstaan bij drie onderwerpen. Allereerst is dat: hoe richten we zorg slim in? Ten tweede zijn dat de bsn-nummers. Tot slot is dat de beweging van zorg naar gezondheid. Voorzitter. Het kabinet streeft naar gelijkwaardige zorg op de BES-eilanden. De VVD steunt dat streven. We vinden wel dat daarbij ruimte moet zijn voor maatwerk, want wat in Europees Nederland werkt, werkt niet automatisch hetzelfde in Caribisch Nederland. In Caribisch Nederland is het organiseren van zorg een hele uitdaging door de ligging en de schaal. Patiënten moeten voor een ziekenhuisafspraak al snel in een vliegtuig naar bijvoorbeeld Sint-Maarten. Dan ben je al gauw een dag kwijt voor deze ene afspraak. De VVD wil zorg zo slim mogelijk organiseren: digitaal waar het kan, fysiek waar het moet. Dat zou wat ons betreft juist op de Cariben een uitkomst moeten bieden. Het is fijner voor de patiënt en het scheelt ook nog eens heel veel geld dat dan weer op een andere manier besteed kan worden. De minister heeft een pilot gedaan met Carib Health, een digitale applicatie die hybride huisartsenzorg mogelijk maakt. Wat zijn de resultaten van de pilot? Is die schaalbaar naar andere vormen van zorg en naar alle eilanden? Dan mijn tweede punt: bsn-nummers. Doordat Caribisch Nederland momenteel niet werkt met bsn-nummers, zijn de patiëntendossiers en de gegevensuitwisseling niet betrouwbaar. Tweelingen worden bijvoorbeeld nog weleens door elkaar gehaald. Ik ben zelf een tweeling, dus dat gaat me uiteraard aan het hart. Dat kan volgens mij echt niet, dus dat moet opgelost worden. De VVD vindt dan ook dat bsn-nummers zo snel mogelijk geïmplementeerd moeten worden. De minister zegt dit ook te willen, maar het maken van wetgeving moet nog weer jaren duren. Kan de minister concreter worden in hoe zij dit voor zich ziet? Voor de kwaliteit van zorg is het echt belangrijk dat er betrouwbare patiëntendossiers zijn. Welk tijdpad ziet de minister voor zich? Tot slot, voorzitter. Veel inwoners hebben overgewicht, veel meer dan in Europees Nederland. Het is belangrijk dat we ook op de BES de beweging van zorg naar gezondheid maken. Al helemaal op een plek waar de zorg ingewikkeld te organiseren is, is het stimuleren van eigen verantwoordelijkheid en dus een gezond leven belangrijk. Door het Programma Schoolmaaltijden kunnen leerlingen iedere dag gezond eten op school. Wat zijn de resultaten van dit programma? Is er al een positief effect zichtbaar? Hoe kijkt de minister naar gezond eten in het algemeen? Doordat de eilanden afhankelijk zijn van import, is eten duur, en groente en fruit al helemaal. Daarom vindt de VVD het goed dat het kabinet 24 miljoen investeert in het vergroten van de lokale voedselproductie. Maar hoe zorgt de minister ervoor dat dit niet slechts een tijdelijke impuls wordt? Hoe zorgt de minister ervoor dat zij dit doet met draagvlak van de inwoners? Bij gezond leven hoort ook meer bewegen, wat op de Cariben ook moeilijker is door het warme klimaat en de gebrekkige infrastructuur. Wat gaat de minister doen om meer bewegen te stimuleren? Hoe zorgt de minister ervoor dat mensen worden aangesproken op hun eigen verantwoordelijkheid in plaats van dat we enkel publiek gefinancierde projecten uitvoeren? Tot slot, voorzitter. Alcohol en tabak. Wat mij nou echt opviel bij aankomst op de vliegvelden, is dat daar al grote reclames staan voor alcohol en tabak: een gratis tas en een grote fles whisky bij aankoop van vier sloffen sigaretten. We kunnen het ons in Europees Nederland allang niet meer voorstellen. Hoe kijkt de minister daarnaar? Als we op het gebied van zorg naar een gelijkwaardig niveau met Europees Nederland gaan, geldt dat dan ook voor preventie? Hoe ziet de minister die weg voor zich? Dank, voorzitter.

In hetzelfde debat

16 andere bijdragen
Corrie van Brenk 50PLUSVoorzitter. Wat een mooi stukje Nederland hebben we op de Caribische eilanden. Ik wil iedereen die meegewerkt heeft aan onze ontvangst hartelijk danken voor de inzichten en verhalen die zij wilden delen. Een belangrijk o… Corrie van Brenk 50PLUSVoorzitter. Ik bedank de VVD dat ik een tweeminutendebat mag aanvragen. Dat hebben we net afgesproken. Dat is heel fijn. Ik wil dat ook heel graag doen. Ik vind toch dat ik het volgende punt even moet adresseren. Fuseren… Diederik van Dijk SGPDank u wel, voorzitter. Vorige week sprak minister Sterk een groep hooggeleerde theologen toe in Utrecht. Haar speech bleef niet helemaal onopgemerkt. De minister pleitte voor een hernieuwde en actieve bijdrage van kerke… Diederik van Dijk SGPDank, voorzitter. Dank aan de minister voor de gegeven antwoorden. We hebben het gehad over eilanden met bijzondere karakteristieken en uitdagingen. Gelijkwaardige zorg blijft in die zin ook altijd vragen om nuance en ma… Eveline Tijmstra CDADank u wel, voorzitter. Ook ik wil uitspreken dat ik het werkbezoek dat we met elkaar brachten heel erg bijzonder vond. Ik denk dat het echt heel nuttig is dat we er als commissie van VWS een keer geweest zijn en zelf he… Eveline Tijmstra CDADank u wel, voorzitter. Het werkbezoek, de technische briefings en de vele stukken hebben mij een goed beeld gegeven van de complexiteit die zorg op een eiland met zich meebrengt. Ik denk dat dat heel erg goed en nuttig … Hilde Wendel VVDVoorzitter, dank. Bij dezen wil ik nogmaals de mensen op Saba, Sint-Eustatius en Bonaire bedanken voor de gastvrije ontvangst en voor alle informatie. Ik dank in het bijzonder ook de drie mensen van Bonaire die hier op d… Lisa Vliegenthart PROVoorzitter. Allereerst wil ik iedereen bedanken die ons tijdens ons bezoek aan Caribisch Nederland zo hartelijk heeft ontvangen en ons met trots een inkijkje heeft gegeven in de zorg aldaar. Ook een warm welkom aan de vr… Lisa Vliegenthart PROVoorzitter. Ik houd het kort, want volgens mij hebben de collega's naast mij al een heleboel gezegd. Dank aan de minister en dank aan iedereen die online meekijkt en meeluistert. Ik ben het heel erg eens met de oproep: l… Marc Vervuurt D66Dank u wel, voorzitter. Begin mei gingen we met deze commissie voor de eerste keer in de geschiedenis op werkbezoek naar de BES-eilanden. Het was hoog tijd dat wij met eigen ogen zagen hoe de zorg op de eilanden geregeld… Marc Vervuurt D66Voorzitter, dank u wel. Daar sluit ik mij grotendeels bij aan. Ik heb een vraag gesteld over de weerbaarheid van het zorgsysteem op de eilanden en over de innovatie van zorg. Ik heb nog een paar antwoorden tegoed, dus di… Mirjam Sterk minister van Langdurige Zorg, Jeugd en SportZeker, zeker. Dank u wel, voorzitter. Bon dia, good morning of goedemorgen — of eigenlijk moet ik dat veranderen in bon dia, good afternoon en goedemiddag. Ik kan het namelijk op twee manieren zeggen. Terwijl wij hier in… Mirjam Sterk minister van Langdurige Zorg, Jeugd en SportUit de rapporten die zijn verschenen blijkt ook dat we nog stappen te zetten hebben. Er zijn verschillende commissies geweest, waaronder de commissie-Goedgedrag en vele andere betrokken partijen, die aanbevelingen hebben… Mirjam Sterk minister van Langdurige Zorg, Jeugd en SportHet mooie van digitale zorg is dat het dan heel dichtbij gebracht kan worden. In die zin vond ik de uitspraak van mevrouw Wendel wel heel mooi: digitaal waar het kan, fysiek waar het moet. Dat is een soort parafrase van … Mirjam Sterk minister van Langdurige Zorg, Jeugd en SportIk denk dat u een heel terecht punt maakt. Dat is ook waarom we het hebben over een gelijkwaardige situatie. Dat is omdat je natuurlijk ook te maken hebt met culturen, met gewoontes. Een eiland als Saba is weer heel ande… Mirjam Sterk minister van Langdurige Zorg, Jeugd en SportIk zie vooral kansen, om heel eerlijk te zijn. Ook op de andere eilanden ... Ik moet eigenlijk "landen" zeggen. Het zijn natuurlijk eilanden, maar ook landen. Ik merk dat daar de bereidheid is om te kijken hoe er samenwe…