Dank, voorzitter. Afgelopen voorjaar bracht ik samen met collega's van links tot rechts een bezoek aan Saba, Sint-Eustatius en Bonaire. Ik zag veel gedreven zorgprofessionals, lokale politici en mooie initiatieven. Vandaag spreken we over onze bevindingen. Hier kan ik inmiddels uren over praten, maar vandaag heeft de voorzitter mij maar vier minuten gegeven. Ik heb er dus voor gekozen om echt te focussen en te kijken wat ik nou belangrijk vind om de zorg op de lange termijn op de BES-eilanden beter te maken. Daarom zal ik stilstaan bij drie onderwerpen. Allereerst is dat: hoe richten we zorg slim in? Ten tweede zijn dat de bsn-nummers. Tot slot is dat de beweging van zorg naar gezondheid.
Voorzitter. Het kabinet streeft naar gelijkwaardige zorg op de BES-eilanden. De VVD steunt dat streven. We vinden wel dat daarbij ruimte moet zijn voor maatwerk, want wat in Europees Nederland werkt, werkt niet automatisch hetzelfde in Caribisch Nederland. In Caribisch Nederland is het organiseren van zorg een hele uitdaging door de ligging en de schaal. Patiënten moeten voor een ziekenhuisafspraak al snel in een vliegtuig naar bijvoorbeeld Sint-Maarten. Dan ben je al gauw een dag kwijt voor deze ene afspraak.
De VVD wil zorg zo slim mogelijk organiseren: digitaal waar het kan, fysiek waar het moet. Dat zou wat ons betreft juist op de Cariben een uitkomst moeten bieden. Het is fijner voor de patiënt en het scheelt ook nog eens heel veel geld dat dan weer op een andere manier besteed kan worden. De minister heeft een pilot gedaan met Carib Health, een digitale applicatie die hybride huisartsenzorg mogelijk maakt. Wat zijn de resultaten van de pilot? Is die schaalbaar naar andere vormen van zorg en naar alle eilanden?
Dan mijn tweede punt: bsn-nummers. Doordat Caribisch Nederland momenteel niet werkt met bsn-nummers, zijn de patiëntendossiers en de gegevensuitwisseling niet betrouwbaar. Tweelingen worden bijvoorbeeld nog weleens door elkaar gehaald. Ik ben zelf een tweeling, dus dat gaat me uiteraard aan het hart. Dat kan volgens mij echt niet, dus dat moet opgelost worden. De VVD vindt dan ook dat bsn-nummers zo snel mogelijk geïmplementeerd moeten worden. De minister zegt dit ook te willen, maar het maken van wetgeving moet nog weer jaren duren. Kan de minister concreter worden in hoe zij dit voor zich ziet? Voor de kwaliteit van zorg is het echt belangrijk dat er betrouwbare patiëntendossiers zijn. Welk tijdpad ziet de minister voor zich?
Tot slot, voorzitter. Veel inwoners hebben overgewicht, veel meer dan in Europees Nederland. Het is belangrijk dat we ook op de BES de beweging van zorg naar gezondheid maken. Al helemaal op een plek waar de zorg ingewikkeld te organiseren is, is het stimuleren van eigen verantwoordelijkheid en dus een gezond leven belangrijk. Door het Programma Schoolmaaltijden kunnen leerlingen iedere dag gezond eten op school. Wat zijn de resultaten van dit programma? Is er al een positief effect zichtbaar? Hoe kijkt de minister naar gezond eten in het algemeen? Doordat de eilanden afhankelijk zijn van import, is eten duur, en groente en fruit al helemaal. Daarom vindt de VVD het goed dat het kabinet 24 miljoen investeert in het vergroten van de lokale voedselproductie. Maar hoe zorgt de minister ervoor dat dit niet slechts een tijdelijke impuls wordt? Hoe zorgt de minister ervoor dat zij dit doet met draagvlak van de inwoners?
Bij gezond leven hoort ook meer bewegen, wat op de Cariben ook moeilijker is door het warme klimaat en de gebrekkige infrastructuur. Wat gaat de minister doen om meer bewegen te stimuleren? Hoe zorgt de minister ervoor dat mensen worden aangesproken op hun eigen verantwoordelijkheid in plaats van dat we enkel publiek gefinancierde projecten uitvoeren?
Tot slot, voorzitter. Alcohol en tabak. Wat mij nou echt opviel bij aankomst op de vliegvelden, is dat daar al grote reclames staan voor alcohol en tabak: een gratis tas en een grote fles whisky bij aankoop van vier sloffen sigaretten. We kunnen het ons in Europees Nederland allang niet meer voorstellen. Hoe kijkt de minister daarnaar? Als we op het gebied van zorg naar een gelijkwaardig niveau met Europees Nederland gaan, geldt dat dan ook voor preventie? Hoe ziet de minister die weg voor zich?
Dank, voorzitter.
Uitspraken Hilde Wendel, 9 sep