Naar de inhoud
Uitspraken André Flach, 23 sep
Commissiedebat · woensdag 23 september 2026

Voedselzekerheid

Ik wil het over de voedselstrategie hebben. De agenda voedselzekerheid focust op acute verstoringen in de voedselketen. Dat is heel goed, maar het is nog wel iets anders dan het behoud van de voedselzekerheid op de langere termijn. De Kamer heeft het kabinet gevraagd om voor de zomer met een integrale nationale voedselstrategie te komen. Daar zie ik nog weinig van. Komt deze voedselstrategie voor het begrotingsdebat? Waarom vindt de SGP dit zo belangrijk? Eerder heb ik gewezen op de dalende landbouwproductie in Zuid-Europa vanwege de klimaatproblematiek. In heel Frankrijk waren deze zomer fors lagere oogsten door de droogte. We moeten dan zuinig zijn op onze vruchtbare landbouwgronden. Die landbouwgronden hebben ook dierlijke mest, veehouderij en een goede zoetwatervoorziening nodig en dat is helaas niet vanzelfsprekend. De druk op zowel landbouwgronden als veehouderij is groot. We hebben meer dierlijke mest in plaats van kunstmest nodig, maar we doen juist een stap achteruit. Beseft het kabinet dat Zeeuwse akkerbouwers met argusogen kijken naar de grondgebondenheidsnorm voor melkveebedrijven? Voorzitter. Hoe gaat de staatssecretaris het belang van de voedselzekerheid verankeren in het convenant gewasbescherming? Het ene na het andere gewasbeschermingsmiddel verdwijnt, terwijl het er bij de aardappel- en groenteteelt nu echt om gaat spannen. Hier maak ik me grote zorgen om. We moeten zeker werk maken van minder milieubelasting, maar niet door aan de voorkant de medicijnkast te halveren. Het zet de teelt van Hollandse aardappelen en spruiten op het spel. We willen hiervoor toch geen importafhankelijkheid? Dit kan bovendien import zijn uit landen waar hier verboden middelen gewoon wel gebruikt mogen worden. Voedselzekerheid gaat over beschikbaarheid, gebruik, stabiliteit en toegang en de staatssecretaris wil focussen op beschikbaarheid en stabiliteit. Waarom is toegang, inclusief betaalbaarheid, voor hem bijzaak? Nederlandse voedselproducten zijn in het schap goedkoper dan het Europese gemiddelde. Dat is niet omdat we Oost-Europese kostprijzen hebben, maar omdat we veel voedsel produceren. Hoe meer voedselproductie, hoe minder voedselarmoede. Als we de tomaten- en paprikateelt hier halveren, zal zich dat doorvertalen in de supermarktprijs terwijl tomaten en paprika's zo gezond zijn. Dat hebben we net nog gewisseld. Neemt de staatssecretaris het aspect betaalbaarheid mee in zijn voedselstrategie? Tot slot wil ik het nog hebben over imkers. Naast wilde bijen zijn ook honingbijen nodig voor bestuiving van voedselgewassen, in de fruitteelt, in kassen en op akkers. Imkers hebben echter een groot probleem. Steeds meer gemeenten en terreinbeherende organisaties weren bijenkasten bij natuurgebieden. Een deel van het jaar zijn de honingbijen echter afhankelijk van deze natuurgebieden. Deze bijenblokkade kan op termijn negatieve gevolgen hebben voor onze voedselvoorziening. Ziet de staatssecretaris het probleem en gaat hij in overleg met gemeenten en terreinbeheerders om ervoor te zorgen dat imkers die al decennialang bijenkasten hebben in natuurgebieden gewoon door kunnen gaan? Want maatwerk is nodig om de vermeende concurrentie met wilde bijen zo nodig in te perken.

In hetzelfde debat

16 andere bijdragen
André Flach SGPDank u wel, voorzitter. Voedselzekerheid, het wordt weleens vergeten. Ik ben dan ook ontzettend blij dat we nu eindelijk dit debat hebben. Een bekend spreekwoord luidt: voorkomen is beter dan genezen. We dachten dat ons … André Flach SGPIk weet niet of dat verstandig is. Het kan best zijn dat het nodig is om die voorraad van twee tot drie maanden aan te leggen en dat dat heel lastig is, maar tegelijkertijd zie ik pogingen om alternatieven te vinden daar… André Flach SGPIk heb natuurlijk net ook met interesse de discussie met mevrouw Van der Plas gevolgd. Mij valt op dat de focus hier in de Kamer toch wel sterk ligt op het terugdringen van dierlijk en dat het verbouwen van gewassen eige… André Flach SGPOm te beginnen is het al de derde keer dat aan de orde komt dat bepaalde partijen niet aanwezig waren bij het rondetafelgesprek. Dat vind ik irritant. Bepaalde fracties hebben nu eenmaal meer dingen te doen dan alleen da… André Flach SGPMaar dan moet ik me misschien iets scherper uitdrukken. Ik wil niet zeggen dat het een ideologie is om te zeggen dat plantaardig eten goed voor je is, maar ik zie wel dat bepaalde partijen sterk in hun politieke ideologi… André Flach SGPIk snap dat zeker wel. Maar een even nuchtere constatering is toch wel dat er de komende jaren een grote behoefte zal blijven aan vlees en dierlijke producten. Dat is een feit, een gegeven. Sterker nog, je ziet de behoef… André Flach SGPMevrouw Bromet weet dat de SGP in ieder geval uitgaat van de gedachte dat dit ons allemaal gegeven is in de schepping. Kweekvlees was daar geen onderdeel van. Dieren zijn nu eenmaal zo ontstaan en geschapen dat hun mest … Anne-Marijke Podt D66Dank u wel, voorzitter. Wie in Nederland door een overvolle supermarkt loopt, denkt wellicht niet dat voedselzekerheid hoog op de agenda van de Tweede Kamer zou moeten staan. Toch komt het, ook de laatste tijd weer, gere… Caroline van der Plas BBBDank u wel, voorzitter. Voedselzekerheid klinkt misschien als een beleidsterm, totdat het eten er niet is, totdat door misoogsten in Marokko en Spanje groenten ineens niet of nauwelijks onze kant op komen, totdat de Nede… Caroline van der Plas BBBVlees maakt gewoon onderdeel uit van een gebalanceerd eetpatroon. Dierlijke eiwitten horen bij de totale nutriëntenbehoefte. Vlees valt daar dus zeker onder. Ik zeg niet dat iedereen de hele dag alleen maar vlees moet et… Caroline van der Plas BBBIk zeg helemaal niet dat iedereen vlees moet eten. Feit is wel, zoals ik net heb genoemd, dat in landen waar de welvaart stijgt, de consumptie van dierlijke eiwitten, dus vlees, zuivel en eieren, toeneemt. Dat constateer… Caroline van der Plas BBBOnderzoekers zeggen zelf dat Nederland de wereld wel degelijk helpt te voeden. Ik heb altijd gezegd: Nederland hoeft de wereld niet te voeden, maar we kunnen wel hélpen de wereld te voeden. Ik snap de weerstand daartegen… Caroline van der Plas BBBVoor elke koe die je hier weghaalt, heb je in andere landen twee koeien nodig voor dezelfde productie. Nogmaals, ik heb niet gezegd dat iedereen de hele dag alleen maar vlees moet eten. Iedereen moet dat helemaal voor zi… Caroline van der Plas BBBTen eerste heb je een koe nodig voor de mest; als je überhaupt iets wil laten groeien, zal er toch mest moeten zijn. Je kunt ook niet zomaar op elke bodemsoort … We hebben in Nederland heel veel bodemsoorten: zand, lus, … Caroline van der Plas BBBIk herhaal wat ik al heb gezegd. Als mensen meer plantaardig willen eten, dan moeten ze dat vooral doen. Maar als mensen dat niet willen doen, moeten ze dat niet doen. Ik ga niet als overheid mensen vertellen wat ze wel … Caroline van der Plas BBBEen oorlog is sowieso een hele andere situatie dan andere crises waar je in terecht kunt komen, bijvoorbeeld door misoogsten. Je zag in de Tweede Wereldoorlog juist dat de mensen uit de stad gewoon allemaal aan het sterv…